چرا رەمەزان
بەكالۆریۆس لە ڕاگەیاندن
لە كۆمەڵگادا بەگشتی توێژی گەنج ڕۆڵێكی سەرەكی هەیە لە بەرەو پێشبردنی دەوڵەت و بنیاتنانی داهاتوویەكی پتەو بۆ گەنج و نەوەكانی دوای خۆیان، بەڵام بە داخ و پەژارەیەكی زۆرەوە لە چوارچێوەی كۆمەڵگای ئێمەدا بەشێكی ئەم توێژە بە ڕێژەیەكی بەرچاو بەشێوەیەكی نەرێنییانە پەروەردە كراون كە هەر لە سەرەتای قۆناغی كامڵ بوونەوە نەتوانن خۆیان بناغەیەكی پتەو بۆ داهاتوویان دابنێن لە هەر هەنگاوێكی ژیانیان بە ترسەوە مامەڵە لەگەڵ كۆمەڵگادا بكەن نەوەك بكەونە ژێر قسەو باسی دەورووبەر، ناچار دەكران بەوەی بۆ ڕازیكردنی دەورووبەر و حەزی ئەوانی تر گوێ بە بەهرەو حەزی خۆیان نەدەن، تا وایلێهات حەزی بۆكارەكەی نەدەماو وزەیەكی نەرێنی درووست دەبوو لای، ئیتر بۆ خولیاو حەزەكانی گرنگییەكی وای نەهێشت هەموو هیواو ئاواتەكانیان بە نائومێدی لە دەستدا.
لە كۆمەڵگای ئێمە زۆرجار زۆرینەی خێزانەكان رێگر دەبن لەوەی منداڵەكانیان بە پێی حەز و ویست و بەهرەی خۆی ئەو بوارەی تێیدا سەركەوتووە هەوڵی بۆ بدەن، ناچار دەكرێت لەسەر ئەوەی ئەو بوارە و ئەو داهاتووەی گەورەكان بڕیاری لەسەر دەدەن هەڵبژێرن بێ ئەوەی بیر بكەنەوە لەوەی ئایا دەتوانن لە داهاتوودا هیچ نوێگەرییەك لەو بەشەی ژیانیدا بكەن؟ یا بڵێین، ئایا دەكرێ جوانترین تەمەنەكانی ژیانییان بە شتێك بەڕێ بكەن كە هیچ حەز و خولیاو وزەیەكی ئەرێنی نەبێ لە ژیان و هەموو ڕۆژێكیان وەك رۆتینێك و دووبارەیی بێت، بەتایبەت كچ كە توێژێكی ستەم دیدەی دەستی كۆمەڵگایەكی دواكەوتوون لێرەدا، هەر لە منداڵییەوە فێری ئەوە دەكرێن كە تۆ كچیت عەیبە، كچ و چێشتخانە، كچ بۆ مناڵ بەخێوكردن باشە، لێرە قسە مەكە عەیبەیە،! ئاو مەخۆرەوە عەیبە، ئەوانەو چەندان وشەی رووخێنەرتر كە رۆژانە دووبارە دەبنەوە تەنها فێری ئەوە كراوین كە فڵان شت عەیبەیە بۆ كچ بێ ئەوەی كە روونكردنەوەی لەسەر بدەن تاوەكو هۆكاری عەیبەكەی بزانن، ئەبێت لە شوێن ئەوە یارمەتیدەرێكی باشبن و هاندەر و پشتیوانێكی باشی ژیانیان بن.
فێری هەوڵدان و كۆڵنەدانیان بكەن هەوڵ بدەن بیرۆكەی نەرێنی لە ژیانیان دوور خەنەوە فێری ئەوە بكرێن كە ئەوانیش بەشێكی گرینگی كۆمەڵگان و هیچ جیاوازییەكیان نییە لەگەڵ توێژەكانی تر زۆر جار كچی زیرەكمان بنیوە كە خاوەن بیروكەی زورجوانن خەونی زور جوانیان هەیە بەهرەمەندن و زیرەكن بەڵام بەداخەوە دەبنە رێگر و ناهێلن گرنگی بە خەونەكانیان بدەن هەمووكات سەركووت ئەكرێن تا بە بێدەنگی لە گۆشەیەكی ژیان بمێننەوە،!
ئەمەش كار دەكاتە سەر دەروونی تا وای لێدێت دەروون و ناخی ئەبێتە گۆڕستانێك بۆ هیواو ئاواتەكانی، وای لێدێت لەتەمەنێكی بچووك لەنێو ژیانێكی بێزاركەر بژیی تووشی نەخۆشی و خەموكی ببێت.
تكایە هەركەسێك هەر گەنجێك خەونێكی باش و دروستی هەیە بهێڵن چێژی لێببینێت و هەوڵی بۆ بدات مەبنە رێگر لە بەردەم داهاتوویان زیاتر پاڵنەریان بن ئەوان پێویستیان بە پشتگیری ئێوەی خاوەن ئەزموونە، گەنجەكانمان رۆژانە رێگای هاندەران دەگرنە بەر بۆ ئەوەی بتوانن بەهیواكانیان بگەن چونكە لەم كومەڵگاییە هەمو هیواكان لەدەستیان داون، گەر بێین سەیری گەنجانی وڵاتانی تر بكەین دەبینین سەرنجمان رائەكێشن ئایا هەمویان هەر سەركەوتون؟ ئایا ئەوان هەموكات رێگاكانیان راستن؟ ئەمەو چەند پرسیاری تر با لەخومان بكەین..؟ گرنگی سەركەوتنی وان نەبونی رێگری دەوروبەرەر هەروەها پاڵپشتیان دەكەن ئەمە وادەكات زیاتر هان بدرێت بۆ سەركەوتنی زیاتر، هەموو كات ئەو ئاوێنەیەی كە تێیدا شكستەكانت ئەبینیت وەلای بنێ و بیخەرە پشتت چونكە دەبێتە هۆی دواكەوتنت و بێ هیواییت لە ئامانجەكانت، دەبێتە لەدەستدانی ئەو بەشە كەمە ئومێدەشی كە هەتە. ئەبێت زۆر بەخێرایی سەیری لایەنی ئەرێنی بكەی بۆ ئەوەی گەشبینبیت لەژیاندا، با هەموو هەنگاوەكانت بەرەو پێشت ببەن گەر دواوەش بوو بە ئاگر ئاور بۆ دواوە مەدەوە ئەمما با هەنگاوەكانت بە وریاییەوە بێت بۆ هەر هەنگاوێك دووجار بیركەرەوە تاوەكو لە داهاتوو وشەی پەشیمانی بە دەمتا نەیەت، سەیركە بێ هیوابوون وەك نەخۆشییەكی كوشندە وایە. گەر بیریشی لێ بكەیتەوە هەر لە زەویت دەدات وات لێدەكات جارێكی تر هەڵنەستیەوە و نەجەنگی بۆ ژیانت بۆنمونە تۆ یەكەم كەس نیت خێزانت جێی هێشتبی یاخود ئازیزێكت لەدەست دابێت یان كارەكەت لەدستدابێت هیچ كات درەنگ نیە بۆ هەڵستانەوە مەهێڵە دڵگران بونت بۆ یان هزرو بیرت لەشوێنی خوی جێگیر بكات، هیچ كات پێویست ناكات شكەستەكانی رابردوت بەبیر خوت بهێنیەوە لەمێشكتدا بیچەقێنی نەرێنیانە بیركەیتەوە، گەر بتەوێت كارێكی باش ئەنجام بدەی یان باشتر ببی ئەوا باشتر وایە لەژیاندا لەسەر ئەم رێگایە بەردەوام بی ووشەی لاوازكەر لە ژیانتدا بسڕیتەوە چونكە هەموو كات خودا باشترینی بۆ داناوی، هیچ كات مەهێلە پرسیارە بێزاركەرەكانی خەڵك كار لەسەر هزر و بیروبۆچونەكانت بكات، “دوركەونەوە لەكەسانی نەرێنی وەك ئەوەی كێشەیان هەیە بۆ هەموو چارەسەرێك” هەردەم وابكە هاورێ نەرێنەكەت بیرۆكەی بگوڕە بۆ ئەرێنی، چونكە ئێستا تویژێكی زۆری گەنج هیچ هیوایێكیان نەماوە بە ژیان تایبەت توێژی خوێنەوار و دەرچوەكانی زانكو و پەیمانگە چونكە تویژێكی زور بێكارن و هیواكانیان لەدەست داوە، لەپشت هەر بێهیوا بونێك ئامانجێك یان پەیامێكی هەیە كە بۆی نەكراوە یاخود لەدەستی داوە. كاتێك ژیان بەرەو رێگایەكت دەبا هەمو بیروبۆچونەكانت با لەسەر ئەم رێگە بیت بۆئەوەی بەقووڵی بیر لە رێگاكە بكەیەوە دوبارە هیواكانت بەدەست بهێنی، هەمووكات وابیربكە شتە جوانەكان چاوەرێی تۆ دەكەن، چونكە گەر تۆ هەر بیر لە نەرێنی و بێهیوا بون بكەی ئەو كارە جوانانەی لات هەیە ئەوا چێژی لێی وەرناگری، چونكە هیچ هێڵی راست لە سروشتی ژیاندا نیە دەبێت خودی خۆت راست بكەی بۆئەوەی نەكەوی، ئەو هیوا ئەو رێگایەی من باسی لێدەكەم هانتدەدات بۆ ئەوەی سەر لەنوێ دەستپێبكەی، خەونەكانی تو كار دەكاتە سەر خەونەكانی كەسانی تر چونكە خەونەكانی تۆ تەنها بۆتۆ نیە سودی بۆ جیهان هەمووی هەیە زور بەحەزەوە بروانە خەونەكانت بوئەوەی بتوانی خەونت بهێنیە دی، لەبەرئەوە هەموو مروڤێك لەسەر ئەم زەوییە خاوەن شتێكی تایبەت بە خۆیەتی هەموو كەسێك بەهرەیەكی جیاوازی هەیە گرنگ ئەوە بزانێت و كاری لەسەر بكات پێی دەڵێن بەهرەمەندی، ئەگەر سەركەوتوش نەبویت بێهیوا مەبە رێگایەكی تر بەكاربهێنە تا دەگەی بەو شتەی پێی دەگەی گرنگ كۆڵنەدانە بۆ ئامانجەكانت، گەر تۆ حەزت بەم ژیانە نەبێت و لە قوناغەكانی ژیاندا باز نەدەی یان هەوڵی بونەدەی ئەوا دوای ماوەیەك خوت لەناو ژیانێكی زور سادەو بێزاركەر دەبینەوە، من لەو باوەرە دام هیوا و كوڵنەدان دوو خاڵی زور بەهێزن بو گەیشتن بەهیواكان، دەست بكە بە هەوڵدان و بیركردنەوە لەو ژیانەی خۆت دەتەوێت نەك كەسێك بۆتۆی دەوێت، خۆت ڕێگایێك بۆ خۆت دا بڕێژە تەنانەت ئەگەر ڕێگایێكی دڕكاوی و هەڵدێریش بێت، باشترە لەوەی كەسێك رێگات بو دیاری بكات، ژیان لە چوار پیت پێكهاتوە زۆرترین مانا دەدات چونكە ئێمە بەو چوار پیتە بەستراوین كە پێكهاتووە لە زنجیرەیەك وانەی كە لێیەوە فێردەبین كە ژیان خۆشی و ناخۆشیشی تێدایە، وە زاڵبوونت لەسەر شتە سەختەكانی ژیان بەهێزترت دەكات كەسایەتییەكی سەركەوتووت پێ ئەدات تا بتوانی خۆت راسترین ڕێگا هەڵبژێریت و لە رێگای هەڵە دووربیت، تەنانەت ئەگەر ڕێگا سەختەكەش هەڵبژاردەت بێت، سەركەوتن هەر چاوەڕێتە..
