تاخمەتراشی باوكم

بیانووێكی دیكە بۆ كولانەوەی برینەكانی دایكم

حسێن مستەفا

تاخمەتراش
نە تۆ ئێستا بەرامبەر رەز و بیر
پشتت بە شاخەوە داوە
نە من لە كوێستانی هەندرێن
گوڵەڕوونت بۆ دەچنم
نە تۆ دەستێكت لە گوانی مەڕە و
بەوەی دیكەت لانك رادەژەنی
نە من لەسەر گاوێ میرا
دوور بە دوور شمشاڵت بۆ دەژەنم
دەزانم ئێستا تۆ
لەژێر خێوەتی غوربەتیدا
دڵت وەك پەرەسێلكە بۆ گوندەكەت لێ دەدا
منیش لەپاڵ بەردی سەنگەرێكی پێشەوە
شەو، چەخماخەی تۆپ و خومپارە رووناكیم پێ دەدا
باش دەزانم جارێكی دی ناتبینمەوە
دەشزانم سەختە جودایی
بەڵام رزگاریی لێی ویستین
قوربانیدان، ئاواربوون و تەنیایی
با بۆ یادی ئەو كەم رۆژانەی رابردن
كراسە سپیەكەی دەستچنی خۆت و
ئەم تاخمەتراشەت لەلا بن
دەستیش بە برینەكانتەوە بگرە
باش دەزانم ئەو برینانەت
تا هەتایە ساڕێژ نابن

ئەگەر دەرفەت و تاقەتت هەیە، لە پەراوێزی شیعرەكەی سەرەوەمدا، ئەمەی خوارەوەش بخوێنەوە..

تاخمەتراشی باوكم
بیانووێكی دیكە بۆ كولانەوەی برینەكانی دایكم
پێشتر بابەتێكم لەسەر یادگارییەكی (شەهید سەید مستەفا)ی باوكم بە ناوی (كراسە سپییەكەی باوكم) نووسی، كە دایكی خێرلەخۆنەدیومان ساڵەهای ساڵ، ئەو دەستچنەی خۆی، كە بۆ هاوسەر و سەرداری خۆی چنیبووی، لە باولەیەكدا تەقەت هەڵگرتبوو، لەو هەموو ساڵەی دوای كۆستكەوتندا، مەگەر جار جار، ئەویش بەدزی و دوور لە چاوی ئێمە، سەری باولەكەی هەڵدابێتەوە، تا وەك نەسیمی نوێی بەرەبەیان، بە فرمێسكی بێدەنگ ئاوپڕژێنی بكا و دیسان بە دڵی پڕ خەم و حەسرەتەوە، سەری باولەكە دابخاتەوە، بەڵام ئەی چی لە برینە ساڕێژنەبووەكانی بكات؟ مەگەر هەر تەنیا و درەنگی شەوان و بەیانیی پێش مەلابانگدان، بە گریانی بێدەنگ و فرمێسكی سوورڕەنگ، دڵتەنگییەكەی بەدیار باولەی خەم و یادگارییەكان بڕەوێنێتەوە.
دایكمان، ئەمجارەشیان، دوای (٤٧) ساڵ لە شەهیدبوونی باوكمان، یادگارییەكی دیكەی لە كۆنەباولەی خەمان هێنایە دەر و قەتماغەی سەر برینێكی دیكەی خۆی كولاندەوە.
ئێمە، وەك هەر ئەوێ رۆژێی منداڵی، كە لە ئاوارەییدا بێ نازی باوك بووین، نابەڵەد و بێ ئاگا لەو كەرەستانەی بوونەتە هەم خەمڕەوێنی دایكمان و هەم بوونەتە خوێ بۆ برینەكانی. ئەمجارەیان (قۆدیی تاخمەتراش)ی باوكمانی لە تاریكایی ناو باولەدا هێنایە بەر هەتاوی دیدەمان و گوتی ئەمە ئەو كەرەستانەن، كە باوكتان لە هەڕەتی لاوی و جوامێریدا سەر و ردێنی پێ دەتراشی.
وەك لە وێنەكەدا دیارە، قۆدی (قوتوو)ی ریشتاشینەكە، بە كەرستە سادەكانی ناوی، هێشتا وەك خۆیەتی، فڵچە و سابوونەكەی، مەقەس و قەڵەمبڕ و نینۆكبڕ و بەروانكەیەكی بە دەست و دەرزیی دایكم گوڵڕێژكراو، (كە دیارنییە بۆ دەسكەتراشەكەی لەگەڵ نییە)، ئەودەم ئەمە كەرەستەی هەرەباشی تراش بووە لە كوردەواریدا.
پیاوان و جوامێرانی ئەوێ رۆژێ، حەزیان لە تراش و روومەتی ساف و سمێڵی قەیتانی بووە و ئەگەر تەماشای وێنەی زۆربەی ئەوان پیاوانە بكەین، كە لە پەنجا و شەست و حەفتاكانی سەدەی رابردوودا ژیاون، هەموویان شێوەیان وەك یەكە و پاك سەر و ریشیان تاشیوە و جەمەدانییان لەسەر ناوە، وەك ئێمەمانان نا، كە بەو هەموو كەرەستەی تراش و جوانكارییەی ئەمڕۆ بەردەستە، هەرەزۆرمان سەركۆت و تووكنین.
ئای دایە گیان، دەبێ هێشتا چەند شتی دیكە، چەند كەرەستەی وەك بیانووی دیكەت هەڵگرتبن و چەند جار قەتماغەیان لەسەر برینەكانت هەڵدابێتەوە؟ ئای دایە گیان، تۆ چۆن بەرگەی ئەو هەموو خەم و ئازارەی كۆستی ئازیزانت گرتووە؟ كۆستی شەهیدبوونی هاوسەرەكەت، كۆستی شەهیدبوون و پارچەپارچەبوونی دوور كوڕی جاحێڵت، كۆستی مردنی هەشت كوڕی دیكەی جگە لەو دوو كوڕە شەهیدەت، كۆچی شەهیدبوونی زولەیخای خوشكت، كۆستی ئاوارەیی و بێكەسی و نەداری و دەربەدەریی وڵاتان؟
ئای دایە گیان، دەبێ بارتەقای چەند هەزار ئۆخەی ژیان، هەر فرمێسكت رشتبێ و ئاخ و ئاهی بێكەسی و بێقەراری، جەرگ و دڵتیان سووتاندبێ؟
ئای دایە گیان، تۆ دەبێ چەند چیرۆكی خەمناكت هەبن، كە ناوێری و ناتەوێ باسیان بكەی، نەبادا بۆكرووزیان زەوی نا، ئاسمان بخاتە ناڵە و فیغان؟
چی بنووسم و چی بڵێم و چۆن زاتی ئەوە بكەم، تەنانەت باس لە ئازار و برینەكانت بكەم، كە تۆ هەموو برینەكانت شاردوونەتەوە و كردوونت بە یادگاری و ناوە ناوە، هەر كە قەتماغەیان گرت، دیسان سەریان ئاوەڵا دەكەی و ناهێڵی خوێنیان لەبندا وشك بێ؟
كەوابوو من نا، من زاتی ئەوەم نییە باسی خەم و برینەكانت بكەم، ئاخر برینەكانی تۆ هێندە پیرۆزن، كەس مافی ئەوەی نییە دەستیان بۆ ببا، مەگەر هەر خۆت، ئەویش بۆ ئەوەی نەهێڵی قەتماغە بگرن و وەك ئەوێ رۆژێ هەر بەسوێ و بە ئازار بن، (چونكە تۆ لە توخمی ئازار و خەم و كۆڤانی) و ئێمە چوزانین، بەڵكوو ئەمە هەر ئەم خەم و كۆڤانە ئەو نەخش و تەلیسمە بێ، كە ژیانی سەر زەوی بۆ پێ خەتڕێژ كردووی، ئەمما:
ئەمما دایە گیان، هەر كاتێ گەڕایەوە بۆلای پەروەردگار، هەموو چیرۆكەكانتی بۆ باس كە، هەموو زام و برینە ساڕێژنەبووەكانی پیشان دە، هەموو حەسرەتەكانی خۆتی بۆ بگێڕەوە.. ئەو چیرۆكانەی بۆ ئێمەت باس نەكردن و ئەو برینانەی پیشانی ئێمەت نەدان و ئەو حەسرەتانەی بۆ ئێمەت نەگێڕانەوە و ئەو كەرەستانەی كردوونت بە بیانوو، بۆ كولانەوەی برینەكانت، لای ئەو، لای پەروەردگاری میهرەبان و دڵارام، یەكە بە یەكەیان بگێڕەوە، نەكەی لەوێش، وەك لای ئێمە، باولەی خەمانیان بەسەردا دابخەی و عومرێك، عومرێكی ئەبەدی، هەر بە پەنهانی هەڵیانگری.
دایكم (رابی)، رابیعە قادر رەشید فەقیانی، نموونەی یەكێك لەو دایكە خێرلەخۆنەدیوانەی كوردە، كە هەموو تەمەنی جوانی و ژیان و خۆشیی خۆی، لە سەدەقەی كوردستان و بەخێوكردنی منداڵە یەتیمەكانی بەسەر برد و لە پاییزی تەمەنیدا، هێشتا هەر خۆی و برین و ئازارەكانی دەستەملانن.
باوكم شەهید سەید مستەفا سەید جەعفەر بنەكاولی، سەرلق لە بەتالیۆنی ٤ی هەندرێن سەر بە هێزی باڵەك، سەرقافڵە و پێشڕەوی فیداییانی داستانی هەندرێن و قارەمانی داستانەكانی كۆڕەك و رەشماڵۆك و بەرگرییەكانی سنووری رواندز و باڵەكایەتی، لە ٥ی ١ی ، ١٩٧٥ لە شۆڕشی ئەیلوول، لە بەرەی پێشەوە لە گوندی بەرسیرین، لەگەڵ (خالید حەمەدەمین گەرەوەیی) جێگری سەرلق و (حەمەد حوسێن كەڵێتەیی) پێشمەرگە، بەیەكەوە شەهید بوون..

وێنەكان: ١- تاخمەتراشی باوكم. ٢- شەهید سەید مستەفا. ٣- دایكم رابیعە و من. ٤- بابەتێكی پێشتر لەسەر كراسە سپییەكەی باوكم