ئادار عەبدوڵڵا – زاری کرمانجی
ماڵپاڕی جیهانی : mayoclinic.org دەری خستوە بە شێوەیەکی ئاسایی خەڵک ڕۆژانە ٥٠ بۆ ١٠٠ موویان لەدەست دەدەن ئەمە بەزۆری هەست پێناکرێت چونکە لە هەمان کاتدا قژی نوێ گەشە دەکات. هەڵوەرینی قژ کاتێک ڕوودەدات کە قژی نوێ جێگەی ئەو قژە بگرێتەوە کە هەڵوەریوە لاوازبوونی قژ بە شێوەیەکی گشتی پەیوەندی بە یەکێک یان زیاتر لەم هۆکارانەی خوارەوە هەیە:
خێزان (بۆماوەیی). باوترین هۆکاری هەڵوەرینی قژ حاڵەتێکی بۆماوەییە کە لەگەڵ پیربووندا ڕوودەدات ئەم حاڵەتە پێی دەوترێت قژهەڵوەرینی ئەندرۆجینی، کە لە پیاوان و ئافرەتاندا دەبینرێت و بە شێوەیەکی پێشبینیکراو ڕوودەدات کە هێڵی قژ بۆ دواوە دەڕوات و کەجەلی درووست دەبێت و لە ژناندا هۆکارەکانی بریتین لە مەترسی گۆڕانی هۆرمۆنەکان و بارودۆخی پزیشکی و چەندین حاڵەتی جۆراوجۆر دەبنە هۆی هەڵوەرینی قژ بۆ هەمیشە یان بۆ ماوەیەکی کاتی، لەوانە گۆڕانکاری لە هۆرمۆنەکاندا بەهۆی دووگیانی و منداڵبوون و وەستانی سوڕی مانگانە و کێشەکانی غودەی دەرەکی. حاڵەتە پزیشکییەکان بریتین لە قژ هەڵوەرین (al-o-PEE-she-uh ar-e-A-tuh) کە پەیوەندی بە سیستەمی بەرگرییەوە هەیە و دەبێتە هۆی هەڵوەرینی قژ و هەوکردنی پێستی سەر و نەخۆشییەکی ڕاکێشانی قژ کە پێی دەوترێت trichotillomania –
دەرمان و تەواوکەرە خۆراکیەکان. هەڵوەرینی قژ دەتوانێت کاریگەری لاوەکی هەندێک دەرمان بێت، وەک ئەوانەی بۆ شێرپەنجە، هەوکردنی جومگەکان، خەمۆکی، کێشەکانی دڵ، زراو و بەرزی پەستانی خوێن بەکاردەهێنرێن. هەروەها زۆر کەس دوای چەند مانگێک دوای شۆکێکی جەستەیی یان سۆزداری تووشی تەنکبوونەوەی تەواوی قژ دەبن ئەم جۆرە هەڵوەرینی قژ بۆ ماوەیەکی کاتییە.
کۆمەڵێک هۆکار دەتوانن مەترسی هەڵوەرینی قژت زیاد بکەن، لەوانە:
دابەزاندنی کێشی لەش بە شێوەیەکی بەرچاو
هەندێک حاڵەتی پزیشکی، وەک نەخۆشی شەکرە و لوپوس
فشار
خراپی خۆراک
خۆپاراستن
لەگەڵ قژتدا نەرم بە و دوور بکەوەرەوە لە ڕاکێشان لەکاتی شانەیکردندا، بەتایبەتی کاتێک قژت تەڕە. ڕەنگە شانەی ددان پان یارمەتیدەر بێت بۆ ڕێگریکردن لە دەرهێنانی قژ. دوور بکەوەرەوە لە چارەسەرە توندەکانی وەکو ئوتی گەرم، ئوتی لوول، بەکارهێنانی چارەسەری ڕۆنی گەرم.
