مافناس/ سەنار شێرۆكی
پێشێلكردنی حورمەتی گۆڕستانەكان، بەتایبەتیی ئەو ڕووداوەی كە لە كۆیە ڕووی دا و تێیدا گۆڕستانی كریستیانەكان شێوێنرا و بەردی سەر گۆڕەكان شكێنران، تەنیا تاوانێكی ماددی نییە، بەڵكوو پێشێلكردنێكی قووڵی بەها كۆمەڵایەتی و ئایینییەكانە. ئەم كارە قێزەونە كاردانەوەیەكی توندی لێكەوتەوە و تووڕەبوونی هەردوو پێكهاتەی موسڵمان و كریستیانەكانی بە دوای خۆیدا هێنا، كە ئەمەش ئاماژەیە بۆ ئەو حورمەتە هاوبەشەی كە بۆ شوێنی پشوودانی كۆتایی مردووان هەیە، بەبێ گوێدانە جیاوازیی ئایینی.
لە ڕووی یاساییەوە، یاسای سزادانی عێراقی ژمارە (١١١)ی ساڵی ١٩٦٩ی هەمواركراو، بەڕوونی مامەڵە لەگەڵ ئەم جۆرە تاوانانەدا دەكات. ماددەی (٣٧٣)ی ئەم یاسایە تایبەتە بە تاوانی “پێشێلكردن یان گڵاوكردنی حورمەتی مردووان و گۆڕستانەكان”. بەپێی ئەم ماددەیە، هەر كەسێك بەم كارە هەستێت، بە تاوانبار دادەنرێت و سزای بەندكردنی بۆ ماوەیەك كە لە دوو ساڵ تێپەڕ نەكات و/یان غەرامەیەكی نەختینەیی بەسەردا دەسەپێنرێت. ئەم سزایە جەخت لەسەر ئەو بنەمایە دەكاتەوە كە دەوڵەت پارێزگاری لە حورمەتی شوێنە ئایینی و گۆڕستانەكان دەكات و بەشێكە لە پاراستنی ئاساییشی كۆمەڵایەتی.
ئەم ماددە یاساییە، لە ڕوانگەیەكی ئەكادیمییەوە، نیشاندەری ئەوەیە كە یاسادانەری عێراقی بایەخێكی زۆری بە پاراستنی هەستی گشتی و حورمەتی ئایینی داوە. تاوانەكە تەنیا بریتی نییە لە تێكدانی موڵك، بەڵكوو لە سووكایەتیكردن بە هەستی خەڵك و پێشێلكردنی ئارامی كۆمەڵایەتی. شێواندنی گۆڕستانێكی كریستیانەكان لە كۆیە، وەك نموونەیەكی زیندوو، پێویستی بە جێبەجێكردنی توندی ئەم ماددەیە هەیە بۆ ئەوەی پەیامێكی ڕوون بدرێت بە هەمووان كە دەستدرێژیكردنە سەر مافی پێكهاتەكان و شوێنە پیرۆزەكانیان قبووڵكراو نییە. یاسا لێرەدا وەك ئامرازێك بۆ پاراستنی پێكەوەژیانی ئاشتییانە و ڕێزگرتن لە فرەیی ئایینی كار دەكات، بە تایبەتیی لە كۆمەڵگەیەكی فرەئایینیدا وەك عێراق و هەرێمی كوردستان. ئەم ڕووداوە، سەرەڕای ناخۆشییەكەی، بووە هۆی یەكخستنی هەستی هاووڵاتییان لەسەر بنەمای ڕەتكردنەوەی توندوتیژی و پاراستنی بەها مرۆییە هاوبەشەكان.
