سەنار شێرۆكی – ماستەر لە یاسای گشتی
بەشداریی سەرۆك مەسعود بارزانی لە چوارەمین سەمپۆزیۆمی زانستیی شاعیری گەورەی كورد، مەلای جزیری، لە شاری شرنخی توركیا، تەنیا ڕووداوێكی ئەدەبیی ئاسایی نەبوو، بەڵكوو بۆنەیەكی نایاب بوو كە دوو ڕەهەندی گرنگی مێژووی كورد، واتە ئەدەب و سیاسەت، پێكەوە گرێدا. ئەم بەشداریكردنە بەڵگەیەكی حاشاهەڵنەگرە لەسەر ئەو بایەخە قووڵەی كە سەرۆك بارزانی بە لایەنی ئەدەبی و ڕۆشنبیریی گەلی كورد دەدات، كە بەشێكی دانەبڕاو و كاریگەریی مێژووی سیاسیی كوردستان پێكدەهێنێت.
مەلای جزیری، وەك شاعیرێكی هەستناسك و نیشتمانپەروەر، هەمیشە جەختی لەسەر یەكڕیزیی نەتەوەیی و نیشتمانیی كورد كردووەتەوە. شیعرەكانی ئەو، كە لە بوارەكانی فەلەكناسی، زانست، زمان، و تەنانەت سۆفیزمیشدا نووسراون، هێشتا لە زۆرێك لە زانكۆكانی جیهاندا دەخوێنرێن. لێرەدا، بارزانی وەك سەركردەیەكی سیاسی، پەیوەندییەكی ڕۆحی لەگەڵ ئەم میراتە ئەدەبییەدا درووست دەكات و بەشدارییەكەی دەبێتە پردێك بۆ پاراستنی ناسنامەی كورد و زمانی كوردی لەو قۆناغە نائاساییەدا كە هەڕەشەی جدی لەسەرە. ئەم سەمپۆزیۆمە، كە لە لایەن زانكۆی شرنخەوە ڕێكخراوە، لە كاتێكدا دێت كە ناسنامە و زمانی كوردی لە زۆرێك لە وڵاتانی جیهاندا ڕووبەڕووی ئاڵنگاری دەبێتەوە. ڕێكخستنی ئەم كۆنفرانسە لە توركیا، هاندەرێكە بۆ پڕۆسەی ئاشتی كە لەنێوان حكومەتی توركیا و پەكەكەدا دەستی پێ كردووەتەوە.
لە ڕووی سیاسییەوە، ئامادەبوونی سەرۆك بارزانی، كە لە ساڵی ٢٠١٠دا یەكێك بوو لە دەستپێشخەرە سەرەكییەكانی پڕۆسەی ئاشتی، نیشانەی پشتگیرییەكی بەهێزی فرەلایەنە بۆ ئەم پڕۆسەیە. وەك چاودێرانی سیاسی ئاماژەی پێدەكەن، ئەم جۆرە كۆبوونەوانە، بەتایبەتیی بە ئامادەبوونی كەسایەتییەكی وەك بارزانی، دەتوانێت خێرایی بە چارەسەری كێشەی كورد بدات، كە كێشەیەكی مێژووییە و تەنیا بە ڕێگەی ئاشتی و گفتوگۆ چارەسەر دەكرێت. بارزانی لە ساڵی ٢٠٠٨دا وتارێكی بڵاوكردەوە كە تێیدا جەختی لەسەر ئەوە كردەوە كە كێشەی كورد تەنیا بە ڕێگەی ئاشتی و دانووستان چارەسەر دەكرێت، نەك بە توندوتیژی. ئەمەش ئەو دیدە ستراتیژییە دووپات دەكاتەوە كە هەمیشە لەگەڵ پڕۆسەی ئاشتیدا بووە.
مەلای جزیری، كە لە ساڵی ١٥٦٧ لەدایكبووە، جگە لەوەی شاعیرێكی مەزن بووە، ڕۆڵێكی گرنگی لە بواری پەروەردە و فێركردندا هەبووە، بە دامەزراندنی قوتابخانە لە ناوچە جیاوازەكانی كوردستان، كە ئەمەش نیشانەی بایەخدانی بە زانست و زانیاری بووە. ئەم لایەنە لە كەسایەتیی مەلای جزیریدا، لەگەڵ ئەو گرنگیپێدانەی حكومەتی هەرێمی كوردستان بە بواری زانست و تەكنەلۆجیا، بە تایبەتیی لە سەردەمی سەرۆك وەزیران مەسرور بارزانی، هاوتەریبە. ئەمەش جەختكردنەوەیە لەسەر ئەو بنەمایەی كە شۆڕشی ئەیلوولیش، بە سەركردایەتیی بارزانیی نەمر، بایەخێكی زۆری بە خوێندەواری و فێركردن داوە.
سەرۆك بارزانی بە درێژایی ژیانی، وەك خۆی دەڵێت: عاشقی خوێندنەوە و بەتایبەتیی شیعری كوردی و ئەدەبی كوردی بووە. ئەمەش ئەو پەیوەندییە مێژووییە دووپات دەكاتەوە كە لەنێوان سەركردایەتیی كورد و ڕۆڵی شاعیران لە شۆڕشەكانی كوردستاندا هەبووە، وەك شاعیرانی وەك فایەق بێكەس و شێركۆ بێكەس. بەشدارییەكەی لەم سەمپۆزیۆمەدا، تەنیا ڕێزگرتن نییە لە مێژووی ئەدەبی، بەڵكوو پەیامێكی سیاسیی ڕوونە بۆ یەكڕیزیی كورد و گرنگیی ئاشتی لە ناوچەكەدا. ئەمە هەوڵێكە بۆ ڕاستكردنەوەی ئەو مێژووەی كە بە درێژایی ساڵان شێوێنراوە و جەختكردنەوەیە لەسەر ئەوەی كە ئەدەب و كولتوور بەشێكی دانەبڕاوی ناسنامەی سیاسیی كوردن و پڕۆسەی ئاشتی لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا بەبێ بەشداری و مافی كورد سەركەوتوو نابێت.
لە كۆتاییدا، ئەم سەمپۆزیۆمە و بەشداریی سەرۆك بارزانی تێیدا، ، دوو ڕەهەندی سەرەكی هەیە: یەكەم، یەكێتیی كورد و یەكڕیزیی ڕیزەكانیان، و دووەم، پشتگیریكردن لە پڕۆسەی ئاشتی لە توركیا. ئەمەش دەریدەخات كە ئەدەب و سیاسەت، دوو ڕووی یەك دراون و لە خەباتی نەتەوەیی كورددا، هەمیشە پێكەوە كاریان كردووە.
