ئا/ گولستان بەهجەت:
ئێستاش لەنێو هەندێك خەڵك باس لەوە دەكرێت ئافرەت و سیاسەت و حزبایەتی نەگووتراوە، بەڵام ئەڤین فەتاح ئەم گووتانە رەتدەكاتەوە و دەڵێت ” لە مێژووی مرۆڤایەتی بە هەموو نەتەوە و پێكهاتەكانەوە لە تەواوی گۆشەی جیهان و لە قۆناغە یەك لە دوایەكەكانەوە ئافرەت رۆڵی هەبووە و توانیویەتی شوێن پەنجەی دیار بێت، زۆر جار ئەگەر ئافرەتان نەیانتوانیبێت لە گۆڕەپانەكان یا بوارەكاندا مەیدانییەن بەشدار بن، بەڵام پاڵپشتی بەهێزی پیاوەكان بوونە بۆ سەرخستنی ئامانجەكانیان، هیچ شۆڕشێك لە جیهان بێ هەوڵ و ماندووبوونی ئافرەت سەركەوتوو نەبووە، لە قۆناغەكانی مرۆڤایەتی بەهۆی هزر و تێڕوانینە جیاكانەوە هەندێك ڕۆڵ و پێگە بە ئافرەتان نەدراوە، بەڵام كەلێنی دروستكردووە و وردە وردە ئافرەتان هاتوونەتە مەیدانەوە، بۆ نموونە ئێستا لە زۆربەی وڵاتانی پێشكەوتوو یا بەرپرسیارییەتییە گرینگەكان بە دەست ئافرەتانەوەیە، زۆرێك لە ئافرەتان سەركردایەتی و رابەرایەتی بزووتنەوە یا وڵاتانی زڵهێز بوونە و ئێستاش نموونەیان هەیە، واتە ئەم قسەیە راست نییە و بە هەمان ئەندازەی بوونی پیاو لە كایەكانەوە بوونی ئافرەتانیش گرینگ و یەكلاكەرەوەیە.
مەرجیش نییە ئافرەتان تەنها كاری سیاسی بكەن، وەك ئافرەتێك هیچ كات كۆڵ نادەم بۆ بە دەستهێنانی مافەكانم، بەشانازییەوە لە پەنای كاری رێكخراوەیی و سیاسی ماوەی 20 ساڵە فەرمانبەری كەرتی تەندروستیم و تا لەتوانامدا بێت خزمەتی گەل و نیشتمانم دەكەم”.
ئەو نەیشاردەوە كە لە پلانی دایە زیاتر هانی ئافرەتان بدات بۆ هاتنە ناو كایەی سیاسی و حزبی و گووتی“ ئەوەی لە توانام دابێت هەوڵ دەدەم رێژەی سەركەوتن لەناو ئافرەتاندا زیاد بكەم، بە دروستكردنی كەسایەتی بەهێز و بەرز كردنەوەی ئاستی هوشیاری و چاونەترسی و متمانە بەخۆبوون لەناو ئافرەتاندا بۆ ئەوەی بگەین بەو ئامانجانەی هەمانە”.
ئەم خاتوونە پێیوایە ئافرەتی كورد ئەو بوێرییەی هەیە كە لە نیو سیاسەتدا بتوانێت شەڕی پێویست لە كاتی پێویست بكات و گووتی” بە دڵنیاییەوە ئافرەتی كورد ئەو بوێرییەی هەیە كە بڕیار بدات و خاوەن دونیا بینینی خۆی بێت، ئەم گۆڕانكارییانەشی لە هەموو جومگەكانەوە بە كۆمەڵگەی كوردی و كایەی سیاسیی و كۆمەڵایەتییەوە هاتۆتە پێش بەشێكی پەیوەندی بە بوێری ئافرەتانەوە هەیە كە توانیویانە بڕیار بدەن و خاوەن هەڵویستی خۆیان بن “.
“هیچ شۆڕشێك لە جیهاندا بێ ڕۆڵی ئافرەتان سەركەوتوو نەبووە “
ئەڤین فەتاح لە بارەی بەشداری ئافرەتان لە پرسە جیاكانی سنووری ئیدارەی سۆران دەڵێت: گۆڕانی زۆری بەسەر هاتووە و ئێستا زۆر باشترە لە جاران، ئەو لەمبارەیەوە زیاتر روونیكردەوە ” بە بەراورد لەگەڵ ڕابردوو رۆڵی ئافرەت لەناو كاری رێكخراوەیی و حكوومیدا جیاوازییەكی زۆری بەخۆیەوە بینیوە، بەڵام نابێت ئافرەت كۆڵ بدات، بۆ بەدەست هێنانی مافەكانیان، لەبەر ئەوەی دەتوانن شان بە شانی پیاوان ئەركەكانیان بەو پەڕی دڵسۆزییەوە ئەنجام بدەن، ئافرەتانی سنووری ئیدارەی سەربەخۆی سۆران بەو هەموو نەهامەتییەی پێدا تێپەڕیوون شایانی هەموو پلە و پۆستێكن، هیوادارم ئەركی باڵاتریان پێ بسپێردرێت.
ژمارەیەكی كەم لە ئافرەتان لەنێو كایەی سیاسی و حكومەتدان، خاتوو ئەڤین بەم شێوەیە هۆكارەكانی رێزبەند كرد و گووتی” یەكەم: نەبوونی هوشیاری پێویست لای ئافرەتان، سەبارەت بە فەهمی گرینگی بەشداریان لە كاری سیاسی و هەوڵدان بۆ بەدی هێنانی مافە سیاسی، ئابووری و كۆمەڵایتییەكانیان.
دووەم: زاڵبوونی هزری پیاو بە رەوانگەی پیاو سالاری بۆ قۆرخكردنی پلە و پۆستە باڵاكانەوە.
سییەم: دابەشكردنی رۆڵەكان لە كایە جیاوازەكانەوە بە شێوازێكی كلاسیك، لە نیوان ژن و پیاو، بە تایبەتی لە كاروباری كۆمەڵایەتی و خێزانییەكاندا.
چوارەم: كاریگەری خراپی هۆكارەكانی راگەیاندن، ئەوانەی كە زیاتر لەژێر هەژموونی بیری پیاو سالاریدان.
پێنجەم: كەمی رێكخراوەكانی ژنان كە چالاك بن لە بەرگریكردنی راستەقینەی مافی ئافرەتان.
شەشەم: هەژاری و ئاستی نەخوێندەواریش هۆكارێكی دیكەن كە پێویستە بە رژدی كار لەسەر نەهێشتنیان بكرێ”.
” ئافرەتی كورد بوێری ئەوەی هەیە بڕیار بدات و خاوەن دونیا بینینی خۆی بێت”
ئەم ئافرەتەی چالاكەی كاری رێكخراوەیی رێنمایی ئافرتان دەكات بێ گوێدانە بابەتی رەگەزی یا جێندرەی بێنە نێو كایەكانەوە و دەڵێت” پێویستە ئافرەتان خۆیان بەكەم نەزانن و متمانەیان بە تواناو لێهاتووییان هەبێت، هەوڵ بدەن متمانەی خێزان و كۆمەڵگەش بەدەست بێنن و بە رژدی كار لەسەر پێگەیاندنی خۆیان بكەن، سوور بن لە بەدی هێنانی ئامانجەكانیان و پێداگر بن لەسەر بڕیارەكانیان”.
زیاتر روونیكردەوە ” لە كارنامەی كابینەی نۆیەمی حكومەتی هەرێمی كوردستان، پلان و سیاسەتێكی زۆر باشی هەیە بۆ هێنانە پێشەوەی ئافرەتان لە هەموو جومگەكانەوە، بۆ ئەوەی سوود لە توانا و بەهرەكانیان وەربگیرێت، زەمینەیەكی تەواو لەبار هەیە بۆ خزمەتكردنی ئافرەت، هەروەها بۆ بەرز ڕاگرتنی ڕێز و شكۆ و تایبەتمەندی ئافرەتان، هەروەها لە كاری حزبیش بڕیاردراوە، ڕێژەی ژنان لە ناو ئەنجوومەن و ئۆرگانەكانی حزبدا كەمتر نەبێت لە
(٣٠%)، هاوكات هەوڵ دەدرێت ڕێژەی هاوسەنگ لە بەشداری نێر و مێ پەیڕەو بكرێت، ئەمەش رەخساندنی هەڵێكی زۆر لەبارە بۆ پیشكەوتنی ئافرەتان و كەڵك وەرگرتن لە دونیا بینینەكانیان”.
