موسا خالد – چالاكڤان دهوك
زمانێ كوردی كێم نەتەوا هندی نەتەوەیێ كورد لسەر بكارئینانا زمانێ دایكێ كارەسات و زورداری دیتیە. ب هەزاران كورد ل سەدێ بیستێ لسەر كوردبوون و بكارئینانا زمانێ كوردی هاتینە جینۆسایدكرن و دەهان هەزار كیلۆمەترێن چوارگوشە ژ ئاخا كوردستانێ ژ زمانێ كوردی هاتیە ڤالاكرن و پرۆسا تورككرن، عەرەبكرن، عەجەمكرن و فارسكرن تێدا هاتیە ئەنجامدان و نها ژی بەردەوامە، ل ١٥ی گولانا سالا ١٩٣٢، ل پایتەختێ سۆریێ ( شامێ) ژ لایێ ( میر جەلادەت بەدرخان)ڤە، بۆ ئێكەم جار گۆڤارا هەوار دهێتە چاپكرن، گۆڤارا هەوار ، ٢٣ هەژمارێن دەستپێكێ ب پیتێن عەرەبی و ب كوردی و ٣٤ هەژمارێن دویماهیێ ب پیتێن لاتینی ب كوردی دهێتە دەرئینان. ل سالا ١٩٨٧ ( فرات جەوهەری) دچیتە شامێ و هەموو هەژمارێن گۆڤارێ د دوو بەرگاندا كومدكەت و ل ١٥ی گولانێ ل سالا ١٩٨٧ كو ئەڤە ساڵڤەگەرا گۆڤارێ یە د وەشینیت.
ئەڤ رۆژە هەر سال ژ لایێ سازیێن چاندێ و پارتێن سیاسی ڤە وەكو رۆژا جەژنا زمانێ كوردی دهێتە پیرۆزكرن و ب مخابنی ڤە دبێژم! وەسا یا دیاردبیت ئیدی زمانێ دایكێ ( كوردی) هەر وەك چ گرنگییا خوە نەمایە ل دەڤ تاكێ كورد، د ڕۆژەكا هوسا دا ئەو چالاكییێن ژبۆ زمانی دهێنە كرن ب تبلێن دەستا دهێنە هەژمارت، و ئیدی بۆ كەسێ گرنگ نینە جاران ناڤا خێزانێ دا یان زارۆكێ ئەوی فێری زمانێ كوردی ببت یان نە، بەلكو شانازییێ ب هندێ دبیت.
دەمێ فێری عەرەبی و توركی و ئینگلیزی دبت، هزرناكەت شەرم د هندێ دایە تاك زمانێ خوە نزانت ل جهێ شانازییا زانینا زمانێن دیتر و ل رۆژا زمانێ كوردی زۆر كەس هەبوینە و دەرد بۆ گیانێ وان جانفیدایێن ژ پێخەمەت ئازادكرن و بەلاڤكرنا زمانێ كوردی گیانێ خۆ كریە قۆربان و ئەوێن ژ بۆ ئازادیا زمانی ئەڤرۆ دناڤا زیندانادا و د ئەڤێ رۆژێ دا دۆپات بكەین. بەردەوامی دان ب زمان و وەكو ئەركەك ل سەر پاراستن و بەلاڤكرن و گرنگیپێدانا زمانێ كوردیێ شیرین و چونكی بە كوردی دژیم وەكو كوردەك دێ مرین ب كوردی دئاخڤم و بەرسڤ دەم بە كوردی دیسان زیندی دێ مینن، رۆژا جیهانیا زمانێ دەیكێ پێدڤیە ئەم هەمی كار بۆ وەرار و پێشئێخستنا زمانێ كوردی بكەین
زمانێ كوردی ناسناما نەتەوا كوردە ب هەمی رێیێن زانستی و ناڤەند و جهێن ئاكادیمی و كەلتوری و جڤاكی و سیاسی و حكومی لێ خودان دەركەڤین، و یێن كو ب زمانێ كوردی دنڤیسن، بزاڤێ بكەن زمانێ دایكێ كو بەرچاڤترین مەرجێ نەتەوەییە بپارێزن، ب ساخی بهێلن، پێ باخڤن و نیشا زارویێن خۆ بدەن، ب ڕێزمان و ڕێنڤیسەكا دروست و پاك بنڤێیسن و بەرەڤ ئێكگرتن یان نێزیككرنا دایلێكتێن زمانێ كوردی ببەن، تایبەت د سوشیال میدیایدا كو ب مخابنیڤە جاران هندەك زمان و پەیڤێن زمانێن بیانی ل پێشیا زمانێ كوردی دانن فەرە بەردەوام گرنگیێ پێ بدەین داكو زمانێ مە بەردەوام د گەشە بوونێ دابیت وەرارەكا بەردەوام هەبیت بو نڤشێ داهاتی .
