هشیار شكاك
من بەم پرسیارە دەست پێ دەكەم ئەرێ ئەو كاتەی مەسروور بارزانی سیستەمی بانكی كردە یەكێك لە كارە گرنگەكانی كابینەی نۆی حكومەت بۆ ئەوەی مووچە خۆرانی هەرێمی كوردستان لە ڕێگەی كارتی بانكی مووچەكانیان وەربگرن عێراق لە كوێ خەوتبوو ؟ خەریكی چی بوو ؟ تەنانەت حكومەتی هەرێم بۆ ژمارەیەكی زۆریش لە مووچەخۆرانی دروست كردبوو ، ئەو كات هێشتا عێراق لە شیرینی خەودا بوو ، بەلام حەیف زۆرێك لە خۆفرۆشان و بەكرێگیروانی ناوخۆی هەرێمی كوردستان هەبوو دەیانگوت بۆیە ئەم سیستەمە جێ بە جێ دەكەن ، چونكە هەموو خەڵك باج و زەریبە نادات و حكومەتیش دەتوانێت لە ڕێگەی ئەم سیستەمەوە باج و زەریبەی هەموو خەڵك وەربگرێت ، بۆ ئەمەش بەڵگەیان ئەوە بۆ گۆتیان كە چووە بانك ئەو كات مووچە لە ژێر دەستی حكومەتدا دەبێت بە هۆیەوە حكومەت هەر لە بانك هەموو باج و زەریبەكان لە مووچە هەڵدەگرێت ئەوی تر بە خاوەنەكەی دەدات پرسیار لێرەدا ئەمەیە بۆ دیارە پێش و ئێستا مووچە لە دەست حكومەت نەبووە و نییە كە بتوانن پارەی باج و زەریبە لە مووچەی خەڵك بگێڕێتەوە ؟ كەچی بیر لەوە ناكەنەوە لە دوای تەواو بوونی ئەم سیستەمە خەڵك دەتوانێت سولفە و قەرز لە ڕێگەی ئەم سیستەمەوە وەربگرێت .
ئێستا كە عێراق بڕیاری داوە دەبێت لە ژێر چاودێری حكومەتی عێراق كارتی بانكی بۆ مووچەخۆرانی هەرێمی كوردستان دروست بكرێت و واتە لە بانكەكانی عێراق بێت و ئەوان سەرپەرشتی بكەن ، لە ماوەی مانگێكیش ئەمە بكرێت ئەگەر نا عێراق بۆ مانگی سێ یەك دینار بۆ هەرێم ڕەوانە ناكات ، ئەم خۆفرۆش و بەكرێگیراوانە وایان لە خەڵكی بەستە زمان كرد ڕۆژانە خەڵكی لە ترسی مووچەكانی خۆیان دەپرسێت كەی حكومەتی عێراق كارتی بانكی دروست دەكات ؟ چۆن بتوانم زوو برۆم دروستی بكەم ؟ دراوسێیەكەم كردوویەتی بۆ چی من نەم كردووە ؟ تەنانەت خەریكە واسیتەش دەكات بۆ ئەوەی بە زووترین كات بیكات ، بێ ئاگا لەوەی عێراق ئەمەی دەیكات لە بەر چاوی جوانی مووچەخۆرانی هەرێم نییە ، بەڵكوو بۆ ئەوەیە تاوەكوو سبەی و دووسبەی بڵێن هەرێم نەیتوانی سیستەمی بانكی بۆ مووچە خۆرانی بیكات ئێمە بۆمان دروست كرد ، لە لایەكی تر ئەم كارەی ئەوان بە هۆی كەیف پێهاتن و خۆشەویستیشەوە بۆ خەڵكی كوردستان نییە ، چونكە مێژوو شایەتی بۆ ئەمە دەدات ، بەڵكوو ئەم كارەی عێراق لە پێناو ئەوەیە تاوەكوو زانیاری لە سەر تەواوی كارمەندانی دژە تیرۆر و ئاسایش و پێشمەرگە و پۆلیس وەربگرێت و دواتر ڕادەستی ئێرانی بكات كە چاویان بە ئارامی و ئاسایشی كوردستان هەڵنایێ ، هەر بۆیەش تەنیا بۆ ئەم كارە بانكەكانی خۆی دیاری كردووە ، ئەگەر نا عێراق كەی باوەڕی بە پرۆفیشناڵ كردن و دیجیتاڵكردنی سیستەمی ئیداری و بەڕێوەبردن و دەوڵەتداری هەیە ، خۆ ئەگەریش وا بێت با بسم اللە لێ بكات یەكەم جار لە سیستەمی ئاسایش دەست پێ بكات كە بناغەی پێشكەوتنی وڵاتە و خەڵكی بەغدا و بەسرا و نەجەف …. بە ئارامی و ئاسوودەیی ژیانی خۆیان تێپەڕێنن و كونسوڵخانەكان لەوێ بكرێنەوە و سەرۆك و بەرپرسان و بازرگانەكان شەو لەوێ بمێننەوە ؟
یاخود با لە سیستەمی بەڕێوەبردن بكات و دەستی ئێران و مەزهەبگەری لە عێراق دەربكات كە خەریكە عێراق بەرەو دۆزەخ دەبات ؟
یان با بتوانێت چوارچێوەیەكی دیموكراسی بۆ عێراق بگەڕێننەوە كە هەموومان بە چاوی خۆمان بینیمان كە سەدر زۆرترین كورسی لە هەڵبژاردنی ڕابردووی عێراق بە دەستی هێنا ، بۆ چی كورسی دەسەڵاتیان پێ نەدا ؟ بۆ چی حەلبووسی كە سەرۆكی پەرلەمانی عێراق بوو لا درا هۆكاریشی دیار نییە ؟
ئیدی با لەوە تێ بگەن ئەمەی ڕوودەدەت لە خۆڵ كردنە چاوی خەڵك هیچی دیكە نییە ، عێراق لە هەموو سیستەمەكانی ئاسایش و ئابووری و سیاسی و ئیداری و بەڕێوەبردن و دبلۆماسی و سەربازی و بگرە ئایینیش داتاشراوە و لە گشتیان فەشەڵی هێناوە ، بەلام كۆمەڵێك لە نەیار و خۆفرۆشانی ناوخۆی هەرێمی كوردستان وەك كاری هەمیشەیان دەیانەوێت حكومەتی مەسروور بارزانی بەرەو لاوازی ببەن و پرسی مووچە و بودجەی كوردستان وەك پرسی ڕادەستكردنی نەوتی لێ بكەن ، دەیانەوێت ئەم هەنگاوەی كە كابینەی نۆ بۆی هاویشتووە عێراق بكەنە سپۆنسەری ، چونكە دەزانن دوای تەواو بوونی سیستەمی بانكی كابینەی نۆ ئەوا خەڵكی كوردستان دەتوانێت سولفە و قەرز لە بانكەكانی هەرێم ڕابكێشرێت و هەر بانكێك بێت دەتوانی سوود لە مووچەكەی وەربگریت ، واتە پێشكەوتووترە .
كەچی سیستەمی بانكی عێراق چۆن دەبێت ؟ سبەی هەر بارودۆخێكی خوازراو و نەخوازراو لە نێوان عێراق و هەرێم ڕوو بدات ئەو كات عێراق دەتوانێت ئەم كارتەیە باتڵ بكات و مووچە ڕابگرێت ، هەروەها مەرج نییە مووچە خۆرانی هەرێم بتوانن سولفە و قەرز وەربگرن ، تەنانەت لە هەموو بانكێك ناتوانیت مووچە ڕابكێشیت ، مەگەر تەنیا لەو بانكانە نەبێت كە عێراق دیاری كردووە ، بەلام با ئەو نەیار و خۆفرۆشانە باش لەوە دڵنیا بن ، هەتا ئەوان دەچن پارتی دەگەڕێتەوە.
