كوردستان و عێراقی لە زۆر كێشەی چەقبەستوو ڕزگار كردووە

محەمەد هەسنانی -سۆران:

چین و توێژەكانی سنووری ئیدارەی سەربەخۆی سۆران، دەڵێن: سەرۆك بارزانی هەموو كات فریادرەسی چارەكردنی كێشەكان و لێك نزیككردنەوەی حیزب و لایەنەكان بووە و كوردستان و عێراقی لە زۆر كێشەی چەقبەستوو ڕزگار كردووە.
لە ڕۆژی 11ـی 5ـی 2023 لە ڕێوڕەسمی كردنەوەی یادگەی نیشتمانیی بارزانی، سەرۆك بارزانی دەستپێشخەرییەكی خستەڕوو، داوای كۆبوونەوەی نێوان هێز و لایەنە سیاسییەكانی كوردستان كرد، ئێستەش دوای دەستپێشخەرییەكە، بەربەستە بەستەڵەكییەكانی لەبەردەم یەكڕیزیی نێوان لایەنەكان بەتەواوی تواندەوە.
سەرۆك بارزانی لەمیانی گوتارێكدا لە ڕێورەسمی كردنەوەی یادگەی نیشتمانیی بارزانی پەیامێكی ئاراستەی لایەنە سیاسییەكانی هەرێمی كوردستان كرد و داوای لێكردن لاپەڕەیەكی نوێ هەڵبدەنەوە و گوتی: بە دژایەتیكردنی یەكتری كەس هیچی دەستناكەوێت.
سەرۆك بارزانی لە پەیامەكەیدا، داوای لە هەردوو مەكتەبی سیاسیی پارتی و یەكێتی كرد كۆببنەوە بۆ كۆتایی هێنان بە كێشەكان و ئامادەكاری بكەن بۆ كۆبوونەوەی فراوانی لایەنەكان لەپێناو گەیشتن بە ڕێككەوتن و لێكتێگەیشتنی هاوبەش، بۆ ئەوەی دڵسۆزانە، بەرپرسیارانە و كوردستانییانە باسی هەموو گیروگرفتەكان بكرێت و چارەیان بكەن.
دوای پەیامەكەی سەرۆك بارزانی، هەریەكە لە سەرۆكوەزیران مەسرور بارزانی و مەكتەبی سیاسیی پارتی و زۆربەی سەركردە و لایەنە سیاسییەكانی كوردستان پشتیوانی و ئامادەیی خۆیان بۆ جێبەجێكردنی ناوەڕۆكی پەیامەكەی سەرۆك بارزانی دەربڕی.
هاشم ئەحمەد شێركاوەی، چالاكوانی كۆمەڵی مەدەنی لە سۆران، بە زاری كرمانجی گوت: هەڵوێست و گوتارە دووربین و پڕ حیكمەتەكانی سەرۆك بارزانی وێڕای ئەوەی گرنگی و بایەخی بۆ ناوخۆی كوردستان زۆر كاریگەرە، بەردەوامیش شكێنەری ساردی و بەربەستەكانی نێوان لایەنە سیاسییەكان بووە لەسەر هەردوو ئاستی ناوخۆ و دەرەوە، كەسایەتی و گەورەیی سەرۆك بارزانی لە كردار و خزمەتەكانی بۆ كورد دەركەوتووە، ئەگەر بڕوانینە ڕابردوو دەبینین هەوڵ و ماندوبوونی لە پێناو بەرژەوەندی گشتی و پاراستنی سەقامگیری و دەستكەوتە نەتەوەییەكان بووە.
دەشڵێت: سەرۆك بارزانی سەركردەیەكی گرنگ و پێشەنگە، ئەو نەك تەنها بۆ كورد، بەڵكو بۆ سیاسەتی ناوخۆیی و جیهانیش گرنگە، وەك بینیمان لە چەند ڕۆژی ڕابردوو لە كاتی كردنەوەی یادگەی نیشتمانیی بارزانی لە بارزان وتارێكی پڕ بایەخی پێشكەش كردوو و داوای لە لایەنە سیاسییەكانی كوردستان كرد كە لاپەڕەیەكی نوێ هەڵبدەنەوە و ئەو كێشانەی دروست بوونە نەمێنن، هەر لە دوای وتارەكەی حیزبەكان بەگشتی دەستپێشخەریەكەی سەرۆك بارزانی بە گرنگ و پڕ بایەخ وەسفكرد.
گوتیشی: گرنگە لە ئێستادا هەمووان بە بایەخەوە لە هەنگاوەكانی سەرۆك بارزانی بڕوانن، چونكە ڕابردوو ئەزموونی جەنابیان سەلمێنەری ئەو راستیەن، كە دەستپێشخەرییەكانی سەرۆك بارزانی فاكتەری سەركەوتنی كایەی سیاسی و تەبایی نێو ماڵی كورد و بەرەو پێشچوونی دۆخی نەتەوەییە لە كوردستان.
زوهری جەبەلی، رۆژنامەنووس، بە زاری كرمانجی راگەیاند: سەرۆك بارزانی سیاسییەكی جیهانییە و یەكێكە لە سەركردە گاریگەرەكانی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست، خاوەن دونیابینییەكی فراوانە و هەمیشە گرێ كەرەوەی كێشە گرێ كوێرەكان بووە، چەندین جار بە دەستپێشخەریەكانی عێراق و كوردستانی لە قەیرانەكانی چەقبەستوو رزگاری كردووە، نەك هەر لەم سەردەمەدا بگرە مێژوو شاهیدی ئەوەیە كە كاریگەرترین سەركردەی شۆڕشەكانی كورد بووە و هەمیشە سەركەوتنی بەدەستهێناوە.
ئەوەش دەخاتەڕوو: ئەوەی لەم بارودۆخەدا سەرۆك بارزانی كردوویەتی هیچ سەركردەیەكی هەرێمی كوردستان و عێراق نەیكردووە، دوای كۆبوونەوە و گفتوگۆیەكی زۆر، دواجار گەڕاونەتەوە سەر بڕیار و پێشنیازەكانی سەرۆك بارزانی، هەر ئەویش چەتری كۆكردنەوەی لایەنە سیاسییەكان بووە و هەمیشە نێو ماڵی كوردی رێكخستووە، بۆیە پێویستە لایەنە سیاسییەكان هەمیشە بگەڕێنەوە بۆ دەستپێشخەری و بەرنامەكانی سەرۆك بارزانی.
جەبار عەبدوڵڵا، پیشەی مامۆستایە، بۆ زاری كرمانجی ئاماژەی بەوەدا: دەسپێشخەریەكانی بارزانی بۆ كۆدەنگی نیشتمانی جێگای خۆشحاڵی بوو بۆ تەواوی گەلی كورد بەتەواوی حیزب و لایەنە سیاسییەكان، پێویستە ئێمەی كورد هەموو كات خۆشحاڵ و دڵ فراوان بین كە خاوەنی سەرۆك بارزانین، ئەو سەركردەیە لەمێژووی هەبوونیەوە تاكو ئیستا قەت سڵی نەكردووە لە هەستی نەتەوایەتی و نیشتمانی هاوسۆز بووە لەگەڵ گەلەكەی لە خۆشی و ناخۆشییەكان، هەبوونی سەرۆك بارزانی وەك قەڵایەكە كە بە هیچ هێزێك توشی ڕووخان نەبێت، گەلێكی مافخوراوی لەژێر چەپۆكی دوژمنان ڕزگاركرد و نیشتمانێكی ئاواكرد بۆ گەلەكەی كە هیچ كات نابێت ئەوە لەیاد بكەین، پێویستە نەوەكانی داهاتوو هۆشیاربكەینەوە لە خەباتی چەند ساڵەی ئەو سەركردە قارەمانە كە هەموو تەمەنی خۆی فیدای گەل و نیشتمانەكەی كرد”.
دەشڵێت: سەرۆك بارزانی بۆتە فریادڕەس بۆ گەلی كورد و گەلی عێراق و بە تەواوی پێكهاتەكانەوە، لە دۆخی ناوخۆی كوردستان هەر كاتێك ئاڵۆزیێك دروست دەبێت تەنانەت لە عێراقیش تەواوی حیزب و لایەنەكان چاویان لە بڕیاری حەكیمانەی سەرۆك بارزانییە بۆ چارسەركردنیان، بەیەك وتە پارتی و یەكێتی و حیزب و لایەنەكانی لەسەر مێزی گفتوگۆ كۆكردەوە.
لە دوا قسەكانیدا دەڵێت: سەرۆك بارزانی ئینتیمای كوردستانی و نیشتمانی لە سەرووی بەرژەوەندی حیزبەكەی داناوە، پێویستە گەلی كورد بەگشتی و حیزبە سیاسییەكان بەتایبەتی پاڵپشتی بڕیارەكانی بارزانی بن، ئەو كات دەتوانین پێگەی خۆمان بەهێز بكەین و بە یەكگرتوویی بەرامبەر دوژمنان سەربكەوین چیتر نەكەوینە تەڵەی داگیركەران.
وەیسی سەعید وەیسی، ئەندامی پەرلەمانی كوردستان، بە زاری كرمانجی راگەیاند: سەرۆك بارزانی بە درێژای تەمەنی وەك پێشمەرگەیەك پارێزەری بەیەكەوە ژیانی نەتەوەیی، ئایینی و سیاسی بووە، ئەزموونی دوورودرێژی لە دروستكردنی پردی پەیوەندی پێكەوەبوونی سەرجەم پێكهاتەكان، سەلمێنەری ئەو راستییە كە پێكەوەژیانی ئاشتیانە، یەكتر قبووڵكردن و لێبووردەیی لە بنەما سەرەكییەكانی كاركردنی بووە، بەسوود وەرگرتن لە كەلتوورەی رێبازی بارزانی، بێ جیاوازی داكۆكیكردووە لە مافی سەرجەم پێكهاتەكانی كوردستان، لەم پێناوەدا قوربانیی گەورەی بەخشیوە، ئێستاش دوای تەمەنێكی دوورودرێژی پڕ لە شانازی هێشتا بەردەوامە لە خەبات و تێكۆشان پێناو دەستەبەركردنی مافە نەتەوەیی و نیشتمانییەكان و پاراستنی دەسكەوتەكانی گەلی كوردستان، تاهەتایە وەك پێشمەرگە و سیمبولێك بۆ كوردایەتی و سەربەخۆیی گەل و خاكی كوردستان دەمێنێتەوە.
دەشڵێت: سەرۆك بارزانی هەمیشە پەرۆشی یەكڕیزی و هەڵوێستی لایەنە سیاسیەكانە، هەر لە روانگەی پاراستن و بەهێزكردنی قەوارەی دەستووری هەرێمی كوردستان، كە بەخوێن و خەبات بەدەستهاتوون. هەروەك لە رێوڕەسمی كردنەوەی مۆزەخانەی نیشتمانی بارزانی، بڕیاری هەڵدانەوەی لاپەڕەیەكی نوێی لە كۆی پەیوەندییەكانی دا، تا بە كۆبوونەوە و گفتووگۆ‌ كردن چارەسەری گرفتەكان بكرێت، ئەمەش كاریگەریەكی گرنگی هەبووە بۆ چارەسەركردنی كێشەكان و پاراستنی بەرژەوەندییە نیشتمانییەكان، سەرئەنجام لە 16 ی 5ی 2023 هەر دوو مەكتەبی سیاسی یەكێتی و پارتی لە سلێمانی كۆبوونەوە بەمەش كەشی برایەتی و كاری پێكەوەیی دروستكرد و كەلێنەكانی رابردوو ناهێڵێت.