بارزان زیاتر لە 200 ساڵە لانكەی ژینگە پارێزییە

شەهلا سۆفی – مێرگەسۆر:
زاری كرمانجی لەسەر پرسی ژینگەپارێزی و رۆڵی پێشمەرگەی پاراستنی ژینگە لە كوردستان بە گشتی و دەڤەری بارزان بەتایبەتی و یاسا و رێساكانی بارزان بۆ پاراستنی ژینگە لە دیدارێكدا كە میوانی رادیۆی زاری كرمانجی بوو رائید نەبی خۆشەوی، ئەندامی بەشی راگەیاندن لە بەتاڵیۆنی مێرگەسۆری پێشمەرگەی پاراستنی ژینگە، زیاتر تیشكی خستە سەر ئەم بابەتە و رایگەیاند، زیاتر لە 200 ساڵە لە پاڵ شۆڕش و سەرهەڵدان، بارزان لانكەی ژینگە پارێزییە.
لەسەرەتای گفتوگۆیەكەدا رائید نەبی خۆشەوی، بە كورتی پێناسەی ژینگەی كرد و گوتی:” ژینگە لای من واتە ژیان، پاك و خاوێنی، مرۆڤ دۆستی، ئاژەڵ دۆستی، بەواتای وشە ژینگە واتە راستی و دروستی، سەلامەتی و پێكەوە ژیان، دەشڵێ:” رۆڵی ژینگەپارێز ئەوەیە كە بتوانێت پەیام و فەرهەنگی ژینگەپارێزی و پاك راگرتنی ژینگە و سەرپێچی نەكردن بگەینێتە هاووڵاتییان ئەمەش ئەركێكی قورسە لە هەر شوێنێك بەتایبەتی بۆ ئێمە، چونكە ئەو دەڤەرە زیاتر لە دوو سەد ساڵە لانكەی شۆڕش و سەرهەڵدانە و لەهەمانكاتیشدا لانكەی ژینگەدۆستی و ژینگە پارێزییە، بۆیە تاكی بارزانی نابێ لە پرسە نەتەوەییەكان خۆی بەكەم بزانێت، چونكە لە ژینگەیەك پێگەیشتووە لەپێناو كورد و كوردستان، لەپێناو ژینگەی خۆی گیانی خۆی فیدا بكات.
ئەو بەرپرسەی ژینگە لە مێرگەسۆر، گوتیشی:” دوای راپەڕین و لە بەرواری ١٦/١٢/١٩٩٦ لەسەر فەرمانی سەرۆك بارزانی مەفرەزەی تایبەت بە پاراستنی ژینگە و پەرەپێدانی ژینگە دامەزرا، وەك دەڵێت، خۆشی یەكێك بووە لەو كەسانەی لەسەرەتا دەست بەكار بووە، كە لەو سەردەمە مەفرەزە پێویست بوو، دوای رووخانی ڕژێمی بەعس لە 28-10- 2003 فەرماندەی ژینگەی كرایەوە و لەوكاتەدا بەتالێۆنی شەش دامەزرا كە لە پێنج لق و بارەگای بەتالیۆن پێك دەهات، بەڵام لەئێستادا ناوەكەی گۆڕاوە بۆ یەكەی سێزدە، ئەو لقانەش دەكەونە برادۆست، سەورە، گركال، شێروان و گوندی ئالكا.
سەبارەت بە ئەركی ژینگەپارێزی لای دانیشتووانی دەڤەرەكە، رائید نەبی، دیاركرد:” بەخۆش حاڵییەوە دەتوانم بڵێم لە دەڤەری بارزان ئەركی ژینگەپارێزی و ئاژەڵ دۆستی بەباشی پەیڕەو دەكرێت، نەك وەك ئەرك بگرە وەك بیروباوەڕ بەراورد بە ناوچاكانی تر، ئەم بیرو باوەڕە لە كۆنەوە لە سەردەمی شێخ عەبدولسەلامی یەكەم، شێخ محەمەد، شێخ ئەحمەد و بارزانی نەمر بۆمان ماوەتەوە، ئێستاش سەرۆك بارزانی درێژەپێدەری هەمان ڕێبازە، دوای بەهاری ساڵی 1991 بارزان لەڕووی ژینگەوە بەڕێژەی 95% بووژانەوەی بەخۆیەوە بینیوە، چونكە وەك ئاشكرایە لە دەڤەرەكە داربڕین و ڕاوكردن بەهەموو شێوەیەك قەدەغەكراوە، ئەوەی سەرپێچی بكات سزا دەدرێت هەرچەندە بەگشتی سەرپێچی كردن كەمە مەگەر كەسێك لە ناوچەیەكی تر هاتبێت و شارەزای ڕێساویاساكانی ئەو ناوچەیە نەبێت كاری وائەنجام بدات ئەوا سزا دەدرێت و سزای ئێمە بۆ ئەو كەسانە زیاتر ڕێگری كردن و ئاگادار كردنەوەیە نەك رووخاندن و شكاندنی كەسایەتی ئەو كەسەی سەرپێچی كردووە، بەڵام ئەگەر دووبارەی كردەوە سزاكە قوڕستر دەبێت و دەبێتە سزای ماددی و سزای تر و جیاوازی ناكەین لە نێوان خەڵكی ناوچەكە و كەسانی تر.
سەبارەت بەو گوندانەی چۆڵكراون و دوورە دەستن بەهۆی جەنگ و ڕاگواستن، ئەو بەرپرسەی ژینگە لە مێرگەسۆر، روونیكردەوە:” وەك دەزانین نەیارانی كورد هەردەم هەوڵی وێران كردن و تێكدانی كوردستانیان داوە بگرە بەزەییان بەكانیاوەكانیشدا نەهاتووە كە هەموو ئەمانە ڕێگرن لە ئاوەدانی گوندەكان، گوتیشی، رۆڵی رێكخراوەكان لە پاراستنی ژینگە بەرزدەنرخێنین و داواكارین لە هەندێك لە رێكخراوەكان خۆیان لە چوارچێوەی ریكلامێكی وشك بێنەدەر و هەوڵ بدەن چالاكانەتر كاربكەن لەپێناو پاراستنی ژینگە.
لە درێژەی قسەكانیدا رائید نەبی خۆشەوی، ئەندام بەشی راگەیاندن لە بەتاڵیۆنی مێرگەسوری پێشمەرگەی پاراستنی ژینگە، ئاشكراشی كرد:” دەڤەری بارزان ناوچەیەكی شاخاوی سارد و وشكە، بۆیە زۆرجار پێشمەرگە هەوڵی داوە ئالیك و خواردن بۆ ئاژەڵە كێویەكان دابین بكات كە ئەمەش كارێكی قورسە و پێویستی بە ئیمكاناتی ماددی و مەعنەوی هەیە، كە لە توانای ئێمە بە دەرە،جاری واهەبووە ئاژەڵەكان لە شاخ دەكەوتنە خوارەوە و بریندار دەبوون و خەڵكی ناوچەكە بە ئۆتۆمبێلی تایبەتی خۆیان دەگوازنەوە بە مەبەستی چارەسەركردن كە ئێمە شانازیان پێوە دەكەین و سەربەرزین پێیان، پێویستە ئەو جۆرە كەسانە ڕێزیان لێ بگیرێت، هیواداریشم هەموولایەك دڵسۆزانە كاربكەن بۆ پاراستنی ژینگە و سەلامەتی ئاژەڵە كێویەكان.
لە كۆتا پرسیاردا كە ئایا تائێستا هیچ توێژینەوەیەك لەسەر ژینگەی بارزان كراوە لە دەرەوەی هەرێمی كوردستان؟ ئەو ژینگە پارێزە گوتی:” رەنگە زۆر شارەزا و لێكۆلەر توێژینەوەیان كردبێت، بەڵام بە داخەوە لە ئاست تموحی ئێمەدا نەبووە”.